Universitetə qəbul hazırlığı Grammar: Boundaries and Punctuation
Bu dərsdə SAT Reading and Writing-in Standard English Conventions suallarının təməlini — tam cümlə testi, vergül, nöqtəli vergül, iki nöqtə və tire qaydaları, run-on və fragment düzəltmə üsullarını öyrənib 10 orijinal məşq tapşırığında biliklərinizi yoxlayacaqsınız.
7 dəq oxu · Yeniləndi 23.10.2026
Məzmun
Why Boundaries Matter: The Complete-Sentence Test
Digital SAT-ın Reading and Writing bölməsində Standard English Conventions sualları təxminən dörddə bir pay tutur. Bu sahə həm Boundaries, həm də Form, Structure, and Sense bacarıqlarını yoxlayır. Bu dərs əsasən cümlə sərhədlərinə yönəlir; burada müstəqil (independent) ilə asılı (dependent) hissəni ayırmaq vacibdir, lakin bu, bütün qrammatika suallarını təkbaşına həll etmir.
Tam cümlə testi. Adi nəqli cümləni yoxlayarkən parçanı tək oxuyun və iki sual cavablandırın: Kim/Nə? (mübtəda) və Nə olur/nədir? (tam xəbər). Hər ikisi varsa və fikir tamamlandıqda, hissə müstəqildir:
The observatory opens at sunset.— mübtəda + xəbər, fikir tamam: müstəqil.Because the observatory opens at sunset.— because hissəni asılı edir; nəticə gözləyir.Opening at sunset to greet visitors.— opening şəxs feili deyil, mübtəda da yoxdur.
Because, although, when, if, since, while asılı cümlə bağlayıcısı kimi işlənəndə, that, which, who isə nisbi əvəzlik kimi işlənəndə asılı hissə yarada bilər. Sözün cümlədəki vəzifəsini yoxlayın: məsələn, who/which sual sözü, that isə işarə əvəzliyi də ola bilər. Bu sözlərin görünməsi hissənin həmişə asılı olduğu demək deyil.
Comma, Semicolon, Colon and Dash: The Basics
Bu cümlə sərhədi nümunələrində: *nöqtə və nöqtəli vergül iki tam cümlə arasında işlənə bilər; iki nöqtə və vurğulayıcı tək tire tam cümlədən sonra izahat, siyahı və ya sitat aça bilər.* Bu, işarələrin bütün istifadələrini əhatə edən qayda deyil: nöqtəli vergül daxilində vergüllər olan mürəkkəb siyahının elementlərini də ayıra bilər.
| İşarə | Vəzifəsi | Nümunə |
|---|---|---|
, + FANBOYS | iki müstəqil cümləni birləşdirir | Rehearsal ended early, so the cast celebrated. |
; | bağlayıcı olmadan iki müstəqil cümlə | Rehearsal ended early; the cast celebrated anyway. |
: | tam cümlədən sonra siyahı, izah və ya sitat | One rule mattered most: arrive on time. |
— | iki nöqtə kimi vurğu; cüt halda ara söz | One rule mattered most—arrive on time. |
Qeydlər:
- FANBOYS = for, and, nor, but, or, yet, so. İki müstəqil cümləni bu bağlayıcılarla birləşdirəndə adətən bağlayıcıdan əvvəl vergül işlənir; çox qısa və sıx bağlı hissələrdə aydınlıq pozulmadan buraxıla bilər. Tək vergülü bağlayıcısız adi düzəliş üsulu saymayın.
- However, therefore kimi zərf bağlayıcılar FANBOYS deyil; onlarla adi vergül bəs etmir:
The road was icy; therefore, we drove slowly. - Tire çox yönlüdür, amma açılan cüt mütləq bağlanmalıdır.
Run-ons and Fragments: Spotting the Classic Errors
Run-on iki formada olur: fused (işarə tamamilə yoxdur) və comma splice (yalnız vergül var). Hər ikisi eyni xətanın — iki tam cümlənin qeyri-qanuni birləşməsinin — nəticəsidir.
- Fused:
Glaciers store most of Earth's freshwater they feed rivers worldwide. - Splice:
Glaciers store most of Earth's freshwater, they feed rivers worldwide.
Beş qanuni düzəliş:
- Nöqtə:
...freshwater. They feed... - Nöqtəli vergül:
...freshwater; they feed... - Vergül + FANBOYS:
...freshwater, and they feed... - Asılı etmə:
Because glaciers store most of Earth's freshwater, they feed... - Zərf bağlayıcı:
...freshwater; moreover, they feed...
Fragment əks problemdir: mübtəda, xəbər yoxdur və ya asılı hissə tək qalıb. Klassik tələ — uzun isim ifadəsi cümlə kimi görünür: The report, drafted over months by experts. Xəbər yoxdur! Ya xəbər əlavə edin (The report was drafted...), ya da fraqmenti əvvəlki tam cümləyə bağlayın.
The Complete Rule Set: Boundaries and Punctuation
Model cavablar və detallı strategiyalar Pro girişinə daxildir. Testlər ayrıca alınır.
Pulsuz hesab yarat