Writing Task 1: Describing Graphs Without Panic

Burada IELTS Academic Task 1-dən danışırıq: sizdən esse yox, hesabat (report) istənilir. Vəzifəniz jurnalistinkinə bənzəyir: qrafikdə nə var, əsas meyllər hansılardır, əhəmiyyətli rəqəmlər hansılardır — bunları sərin şəkildə təsvir edin. “I think”, “in my opinion”, “this is a good trend” kimi ifadələr bu tapşırıqda səhvdir, çünki Task 1 məlumatın obyektiv təsvirini ölçür, şərhi yox.

Tapşırıq adətən belə görünür:

The graph below shows the number of visitors to three museums in a city between 2010 and 2020. Summarise the information by selecting and reporting the main features, and make comparisons where relevant.

Burada üç əmr var: əsas xüsusiyyətləri seçmək, hesabatı vermək və müqayisə aparmaq. “Summarise” sözü hər rəqəmi yazmayın deməkdir — ən böyük dəyişiklikləri, ən yüksək və ən aşağı nöqtələri seçin. Minimum 150 söz yazmaq tələb olunur. Task 1 üçün təxminən 20 dəqiqə — ümumi Writing vaxtının üçdə biri — ayırmaq tövsiyə edilir; bu, ayrıca rəsmi taymer deyil. Hər iki tapşırığı bitirməyə və yoxlamaya vaxt saxlayın.

Əsas hissələrdən biri overview — ümumi mənzərədir. Bütün qrafikə baxıb “əsas hekayə nədir?” sualına yığcam cavab verin; bir-iki cümlə məşq üçün mümkün seçimdir, rəsmi say deyil. Task Achievement təsvirində Band 6 üçün uyğun overview cəhdi, Band 7 üçün isə aydın overview qeyd olunur. Overview-i buraxmaq mühüm çatışmazlıqdır; tam cavabın digər xüsusiyyətləri və digər qiymətləndirmə meyarları da nəzərə alınır.

Overview-i tapmaq üçün üç sual verin:

1. Ümumi istiqamət: dəyərlər artır, azalır, dalğalanır, yoxsa təxminən sabit qalır?
2. Ən nəzərə çarpan fərq: hansı kateqoriya açıq şəkildə böyükdür və ya ən sürətlə dəyişir?
3. Kəsişmə və ya fərqin bağlanması: xətlər haradasa bir-birini keçir?

Nümunə: “Overall, visitor numbers rose at the science and history museums, with the science museum growing by far the fastest and overtaking the art gallery after 2015, while the art gallery changed little.”

Bu məşqdə overview-i girişdən sonra ikinci paraqraf kimi yaza bilərsiniz: oxucu əsas mənzərəni əvvəlcədən görür, siz isə onu body üçün plan kimi istifadə edirsiniz. Bu, məcburi yer və ya cümlə sayı deyil. Zaman sırası olan qrafikdə əsas meylləri bütün göstərilən dövr üzrə ümumiləşdirin, yalnız son ili təsvir etməyin. Əsas mənzərəni rəqəmsiz də ifadə etmək olar.